Leidseplein 5 - 9: CACAO IN DE TAS

Het nieuwe winkelpand aan het Leidseplein van Van der Tas voor hun met goud bekroonde Cacao

DE WETERINGSCHANS - Een vol beletterd pand rond 1918 aan het Leideseplein 5 - 9, op de hoek met de Korte Leidsedwarsstraat. Het draait hier allemaal om de nieuwe winkel van Van der Tas en zijn met goud bekroonde cacao, dat mag meer dan duidelijk zijn. En om De Hand van Leiden.

De charmante binnenkant van de nieuwe Van der Tas winkel

Met zijn roots in die stad Leiden begint Jan van der Tas in 1874 een winkel in Amsterdam aan de Leidsestraat 104. Al snel heeft hij meer plek nodig voor zijn koloniale waren en cacao en huurt daarvoor pakhuizen aan de Korte Leidsedwarsstraat. Als even later dan ook nog een compleet pand aan de overkant vrij komt, verhuist hij winkel en familie naar de Leidsestraat 105.

De Leidsestraat tussen de Lange Leidsedwarsstraat en het Leidseplein, met de winkel van Van der Tas op no. 105

Ondernemen heeft Van der Tas geleerd in Leiden van de heren Verkouw en Stokhuizen, handelaren in koffie. Rond 1870 sturen zij hem als jonge twintigjarige naar Nederlands Indië voor inkoop van die waar. Voor zichzelf weet hij daar ook nog de hand te leggen op een ruim pakket koffie van uitnemende kwaliteit. Terug in Nederland begint hij een aantal jaar later zijn eigen winkel in koloniale waren in Amsterdam.

De Hand van Leiden van Van der Tas aan de Leidsestraat 105

Zijn winkel is een koffiebranderij, waar ook thee, specerijen, comestibles en cacao te koop zijn. De cacao van Van der Tas is van zeer goede kwaliteit en wordt al snel in steden als Londen, Parijs, Berlijn en Keulen bekroond met goud. Alleen al in Amsterdam is in 1901 deze cacao in meer dan zeventig kruidenierszaken te koop.

Maar plots overlijdt Jan van der Tas; vanaf 1908 zetten weduwe Catherina en drie van hun zonen de onderneming voort. Een dikke tien jaar later moet de winkel verhuizen, want alle panden op de hoek van de Leidsestraat en het Leidseplein zijn opgekocht vanwege sloop voor het nieuw te bouwen blok van modehuis Maison De Vries.

De panden links worden gesloopt voor Maison De Vries, de panden rechts verbouwd voor de nieuwe winkel van Van der Tas

Waarschijnlijk door een deal met Maison De Vries krijgt de familie beschikking over twee panden om de hoek, op Leidseplein 5 - 9. Voorheen zat hier de stalhouderij van C. Bakhuizen, met ernaast de smederij van J. Anema. Beide panden worden stevig verbouwd en opgeschoond; van top tot teen - zie de eerste foto - wordt het beletterd met reclame. Ook in de kranten staat de nieuwe plek ruim aangekondigd.

Van Leidsestraat naar Leidseplein, aangekondigd in de krant De Tijd in 1917

De bouwput van Maison De Vries met rechts een andere gevel dan die van Van der Tas?

Maar iets gaat goed mis, want lang voordat het blok van Maison De Vries klaar is, blijkt Cacao Van der Tas van de aardbodem verdwenen... Het pand is omgebouwd voor een restaurant in Duitse stijl en blijft tot de sloop in de jaren zestig in gebruik bij horeca ondernemers.

Drastisch verbouwd voor het Duitse restaurant Stadt Schänke

Sinds midden jaren zestig staat er een koud blok beton

Wat je toch ontdekt van je stad, met het uitzoeken van belettering op een verdwenen gevel.

WANDWOORDENWANDELING
VERKEN MET GIDS EDD DE WANDWOORDEN VAN DEZE WIJK

VERDEROP IN >
DE WETERINGSCHANS
CENTRUM-OOST
CENTRUM

ELDERS IN DE STAD >



Klik bij beschrijving op de link en wandel langs het beletterde verhaal.

historisch beeld en informatie: Stadsarchief Amsterdam; Delpher; meijenfeldt.nl; G. van Niekerken: Een Westlandse kwartierstaat, Jan van der Tas
beeld: GRRRFX
wijk: De Weteringschans, Centrum-Oost, Centrum
1 augustus 2001