Herenstraat 41: DAHL EN BENSDORP

Groot staat het hoog op de muur geschilderd

GRACHTENGORDEL-WEST - Je kunt er niet omheen in 1916, deze muurreclame van Bensdorp's bonbons en tabletten op de hoek van de Herenstraat en de Keizersgracht.

Gelukkig was toen de chocola van deze firma uit Bussum smaakvoller dan de opmaak van hun muurreclame. Waarom is niet duidelijk, maar ook geschilderde advertenties van concurrenten Blooker en Van Houten hadden in die dagen zo'n kille vorm.

Links de advertentie van H. Dahl, rechts die van A.F. Vester

Op de begane grond staat de naam van de banketbakker op de muur geschilderd: H. Dahl. Hij noemt zich specialist in fijne bonbon's en luxe doozen. Ook hier heeft de koude opmaak qua karakter weinig overeenkomst met de smaakvolle producten.
Rechts in het pothuisje heeft A.F. Vester al vele jaren een rijwielstalling, ook vernikkelt en emailleert hij onderdelen. Dit staat allemaal in een oude, elegante letter op zijn muurtje geschilderd.

Naam en waar bovenaan de pui op zwart glas

Ook smaakvol is de opmaak van de tekst - op waarschijnlijk zwart glas - bovenin het kozijn van de winkelpui. Er staat in een soort art nouveau letter in kapitalen: chocolade, Stollwerck, cacao. Dit chocolademerk heeft - net als banketbakker Hans (Friedrich Hermann Heinrich) Dahl - zijn oorsprong in Duitsland: Hans komt uit Schwerin, Stollwerck uit Keulen.

Deze Franz Stollwerck en zijn zonen verkopen in Nederland al sinds 1866 hun Borst - Bonbons: om hoest en heesheid af te weren. Al snel opent dit dan al internationaal bekende cacao-merk op de Kalverstraat 120 hun eerste winkel. Begin van de twintigste eeuw legt het bedrijf via de Nederlandse Staatscourant haar nieuwe Stollwerck-logo vast, dat is ook de vorm die hier op de pui van banketbakker Dahl staat.

Het vastgelegde logo in de staatscourant

In 1914 begint een wereldoorlog, waarin Nederland een neutraal standpunt inneemt. Cacao van Stollwerck uit Duitsland is al snel niet meer leverbaar. Waarschijnlijk heeft Hans Dahl toen bedacht om in zee te gaan met Bensdorp. 'U krijgt korting als we onze naam ergens op uw muur mogen schilderen' zal de lekkermaker zijn geweest vanuit Bussum. 'Nou goed dan', zegt Dahl en hup, even later staat het luid en duidelijk op zijn muur!

Vele bakstenen hoog staat de tekst op de muur geschilderd

Een jaar na het einde van de oorlog vertrekt Hans Dahl met zijn echtgenote Trijntje naar Duitsland. Want ondanks de grote Bensdorp-reclame, zien de Nederlanders ook deze Duitse banketbakker graag vertrekken. De winkel wordt overgenomen door Lodewijk Slot, die hier tot 1964 suikerwaren in allerlei vormen en maten verkoopt.

Een rigoureuze aanpak door Stadsherstel aan het eind van de jaren zestig

Even na 1965 komt het vervallen pand in handen van Stadsherstel; toen is bijna alles van boven naar beneden voorzichtig afgebroken, waarna het geduldig is herbouwd. Sinds 1970 is het een Rijksmonument.

Al vele jaren wordt er wijn verkocht in dit Rijksmonument

WANDWOORDENWANDELING
VERKEN MET GIDS EDD DE WANDWOORDEN VAN DEZE WIJK

VERDEROP IN >
GRACHTENGORDEL-WEST
CENTRUM-WEST
HET CENTRUM

ELDERS IN DE STAD



Klik bij beschrijving op de link en wandel langs het beletterde verhaal.

historisch beeld en informatie: Stadsarchief Amsterdam; Delpher; Wikipedia; plaatjesalbums.info; stollwerck.com; Monumentenregister
huidig beeld: GRRRFX
wijk: Grachtengordel-West, Centrum-West, Centrum
1 maart 2002